OĞUZ EROLAI·ADS·APPS

Bağlı Açılır Liste Excel'de Yamalanmaz: Ekibinizin Veri Gireceği Özel Form Kuruyorum

6 dk okuma

Excel’de bağımlı açılır liste ya da Google Sheets’te dependent dropdown arıyorsanız, istediğiniz şey genelde aynı: ilk seçim ikinci listeyi daraltsın. Kategori “Kablo” ise yalnız kablolar, bağlantı “USB-C” ise yalnız uyumlu uzunluklar görünsün. Bunu tabloda kurabilirsiniz. Ama ekip her gün veri giriyorsa ve katalog uzunsa, tablo bir yerden patlar. Kendiniz kurmak istiyorsanız adım adım anlatım Excel bağlı açılır liste rehberinde.

Ben bu seçimleri stok, müşteri, fiyat ve kullanıcı yetkisiyle birlikte çalışan özel bir web formuna çeviriyorum. Mesele daha güzel bir açılır kutu değil: seçenekler birbiriyle tutarlı kalır, geçersiz bir ürün bileşimi kaydedilirken de engellenir, katalogu kimin değiştireceği bellidir.

Ortak veritabanı, kullanıcı hesapları ve yönetim ekranı

Bu işin hakkı, ekibin güvenle veri girebildiği ve sizin yönetebildiğiniz bir web uygulamasıdır. Kategori, ürün ve ölçüler ortak veritabanında ilişkili kayıtlar olarak tutulur. Kullanıcılar kendi hesaplarıyla giriş yapar; satış çalışanı sipariş oluştururken katalog sorumlusu seçenekleri yönetir. Her rolün okuyabileceği ve değiştirebileceği kayıtları sunucuda sınırlarım.

Liste uzadığında yüzlerce seçeneği tek kutuya doldurmak yerine ürün adı veya koduyla arama, kategori filtresi ve açıklayıcı ürün bilgileri sunarım. Geçersiz birleşim, zorunlu alan ve mükerrer kayıt kuralları kaydetme sırasında uygulanır. Katalog seçenekleri yönetim panelinden güncellenir; yeni bir kuralın ayarla mı, geliştirmeyle mi ekleneceği kapsamda açıkça belirlenir.

Böyle bir sistem hayal değil; büyük bir yazılım bütçesi gerektirmek zorunda da değil. Önce gerekli seçim ekranını, veritabanını ve kullanıcı rollerini kurarız. Stok, fiyat ve onay adımlarını ihtiyaç sırasına göre ekleyebiliriz. Geliştirme, veri aktarımı, barındırma, yedek ve bakım maliyetlerini ilk sürümün kapsamıyla birlikte açıklarım.

Üç bağlı seçim: kategori, bağlantı, uzunluk

Aşağıdaki anlatım ve kapak görseli örnek bir ürün kataloğudur; tamamlanmış müşteri projesi değildir.

AdımKullanıcının seçimiBir sonraki alanda görünen
KategoriKabloKablolara tanımlanan bağlantılar
BağlantıUSB-CBu bağlantıya ait uzunluklar
Uzunluk1 mSKU K-101, kullanılabilir stok 24
Kategori değişikliğiAdaptörEski bağlantı ve uzunluk temizlenir

Kategori değiştiğinde eski “1 m” değeri görünmez alanda sessizce taşınmaz. Form yeni kategoriye ait geçerli bir seçim ister. Kaydet düğmesine basıldığında aynı ilişki sunucuda tekrar kontrol edilir. Ekran açıkken ürün pasife alınmışsa, kullanıcıya nedeni gösterilerek yeniden seçim yaptırılır.

Stok bilgisiyle sipariş ayırma da aynı işlem değildir. “24 adet var” göstermek tek başına o stoğu rezerve etmez. Siparişin ne zaman stok ayıracağı ayrıca belirlenir; bunun için rezerve stok takibini seçim formuna bağlayabilirim.

Excel’de kurdunuz ama bozuluyor mu? Nedeni büyük ihtimalle bunlardan biri

Bağlı listeyi Excel’de kurmak zor değil. Adım adım anlatımını Excel bağlı açılır liste rehberinde yazdım. Ekip kullanırken geçersiz bileşimler oluşuyorsa şu dört noktayı kontrol edin:

1. Üst seçimi değiştirince alttaki seçim yerinde kalıyor. Önce “Kablo” seçip altına “USB-C 2 metre” yazdınız, sonra kategoriyi “Adaptör” yaptınız. Excel ikinci hücreye dokunmuyor. Satırda artık “Adaptör / USB-C 2 metre” diye var olmayan bir ürün duruyor. Alt hücreyi temizlemek için olay tabanlı makro kurulabilir; alternatif olarak geçersiz bileşimi işaretleyen ek kontrol gerekir.

2. Biri başka yerden kopyalayıp yapıştırıyor. Açılır liste aslında hücreye konmuş bir kural. Normal yapıştırma doğrulama ayarını değiştirebilir; kural yerinde kalsa bile kopyalanan değerler doğrudan yazma uyarısından geçmeyebilir.

3. Hata uyarısı “Uyarı” ya da “Bilgi” seçili. Veri doğrulama penceresinde bu ayar “Durdur” değilse, liste dışı bir değer yazan kişi ekranda bir uyarı görüyor, “Evet” deyip geçiyor.

4. Kategori adında boşluk var ya da adı değişti. Bağlı liste genelde kategori adını aralık adıyla eşleştirerek çalışıyor. “Güç Kaynağı” gibi iki kelimelik bir ad ya da sonradan düzeltilen bir yazım, alt listeyi boş bırakıyor.

Bunların hiçbiri kullanıcının suçu değil. Excel’de kural hücreye bağlı, kayda değil. Hücre değişince kural da değişebiliyor.

Özel formda şu kuralları birlikte tanımlarız:

  • Üst seçim değişince alt seçim kendiliğinden boşalıyor, yeniden seçmeden kayıt olmuyor.
  • Kayıt tuşuna basıldığında bileşim sunucuda bir daha kontrol ediliyor. Ekranda bir şekilde geçersiz bir seçim oluşsa bile veritabanına girmiyor.
  • Yapıştırarak kural silmek diye bir şey yok, çünkü kural hücrede değil.
  • Ürünler adla değil kalıcı bir kodla bağlı. Adı düzeltmek hiçbir şeyi koparmıyor.

24 Ekim 2026 kontrolü: Microsoft veri doğrulama açıklaması, kopyalama ve bağlı hücre değişikliği sınırlarını anlatır. Elinizdeki tablodan hassas bilgileri çıkarılmış bir örnekle kapsamı konuşabiliriz.

Excel veya Google Sheets ne zaman yeter?

Az seçenekli, herkesin aynı kataloğu gördüğü bir iç tablo için veri doğrulama ve kaynak listeler yeterli olabilir. Sheets bir aralıktan açılır liste oluşturmayı ve çoklu seçimi destekler. Bağımlı seçimler AppSheet’te de kurulabilir. Yalnız bu özellik için özel yazılım yaptırmanız gerekmez.

Özel form; müşteriye göre ürün görünürlüğü, seçilen modele göre ölçü aralığı, telefonda hızlı arama veya siparişin durumuna bağlı düzenleme gibi kuralları aynı iş ekranında toplamak istediğinizde anlam kazanır. Çok uzun listede her seçeneği açılır kutuya doldurmak yerine ürün arama ekranı kullanmak daha uygun olabilir.

Listeyi kimin değiştireceği de tasarımın parçası

Kategori, ürün ve seçenekleri ayrı kayıtlar olarak tutarım. Yetkili katalog sorumlusu yeni bağlantı ekleyebilir; satış kullanıcısı siparişte seçim yapar ama kataloğu değiştiremez. Ürün kodu kalıcı olur, görünen ad değiştiğinde eski sipariş yanlış ürüne bağlanmaz. Kullanılmayan bir seçeneği pasife almakla geçmiş siparişlerden silmek farklı işlemlerdir.

İlk sürümü planlamak için örnek kataloğunuzu, geçerli ve geçersiz birkaç birleşimi, fiyatın hangi alanlardan hesaplandığını ve kullanıcı rollerini incelerim. Hesap da gerekiyorsa fiyat ve maliyet ekranını aynı akışa ekleyebiliriz. Veri aktarımı, barındırma, yedek ve katalog bakımı yazılı kapsama girer.

Sıkça Sorulan Sorular

Excel ve Sheets verilerimi tamamen bırakmam gerekir mi?

Hayır. Katalog ilk olarak dosyadan alınabilir veya belirlenmiş aralıklarla eşitlenebilir. Hangi kaynağın esas olduğu net olmalıdır; hem tabloda hem uygulamada aynı alanı kontrolsüz değiştirmek çakışma yaratır.

Bağlı liste ile koşullu soru aynı şey mi?

Bağlı liste mevcut bir alanın seçeneklerini daraltır. Koşullu soru ise verilen yanıta göre farklı alan veya bölüm gösterir. İkisini birlikte kullanabiliriz; koşullu web formunda bu ayrımı örnekledim.

Her müşteri yalnız kendisine açık ürünleri görebilir mi?

Bu kural uygulama ve veri erişiminde uygulanırsa evet. Yalnız ekranda bazı seçenekleri gizlemek yeterli değildir. Başka müşterinin ürün koduyla yapılan istekler de reddedilmelidir.

Excel’de alt seçim neden eski değerde kalıyor?

Bağlı liste, üst hücre değişince alt hücrenin eski içeriğini kendiliğinden temizlemez. Olay makrosuyla sıfırlama ya da geçersiz bileşimi görünür kılan ek kontrol gerekir.

İhtiyacınızı konuşalım

Ürün listenizi ve seçim sırasını WhatsApp’tan +90 549 654 64 89 ya da iletişim sayfasından anlatın, formun kapsamını çıkaralım. Excel’den web uygulamasına geçişin tamamını da inceleyebilirsiniz.

Bu hizmetin kapsamı

Bu hizmet, kullanıcıya ve sipariş durumuna göre katalog seçimini denetleyen özel uygulama içindir. Tablo içinde kurulacak başlangıç listeleri için Excel bağlı açılır liste ve Sheets bağlı açılır liste rehberleri ayrı yöntemleri anlatır. Özel formda ekranda sunulan seçenek kadar kaydın gönderildiği anda geçerli ürün ilişkisini de kontrol ederim.

Başa dön ↑
NE İSTEYEBİLİRSİNİZ

Nasıl çalışıyorum?
Çalışma saati paketleri

WhatsApp’tan ya da telefonda işinizden ve ihtiyacınızdan bahsedin; 5 ile 40 saat arasında bir çalışma paketinde anlaşalım, ben gerekenleri yapmaya başlayayım. Aldığınız şey bir takvim aralığı değil, doğrudan sizin işinize harcanacak net mesai. 40 saati üç gün aralıksız çalışarak da kullanabiliriz, bilerek zamana yayıp bir yılda da bitirebiliriz — işin gerektirdiği neyse o. İşin ne kadar süreceğini tahmin etmeye değil, işi yapmaya vakit harcarım; harcadığım her saatin işinizde kalıcı bir karşılığı olur. Faydalı olduğunu düşündüğünüz sürece bu şekilde devam ederiz.

ÇALIŞMA BLOKLARI

Neden aylık değil?
40 saat 1 hafta mı oluyor?

Aylık sabit ücrette iki taraf da yanlış yere bakar: siz sabit gidere, karşı taraf kaç tane daha böyle sözleşme bağlayabileceğine. Saat üzerinden çalışınca ikimizin de baktığı yer aynı olur — yapılan işin gerçek değeri. "Toplamda ne kadar tutar?" sorusunun peşinen net bir cevabı olmaması bu modelin doğal maliyeti, farkındayım. Ama sonuç üretmeyen bir yapıya aylarca sabit ücret ödemek yerine yalnızca işinize ayrılan nitelikli zamanı ödersiniz, o zamanın nereye gittiğini de baştan sona görürsünüz. Müşterilerimin benimle tekrar tekrar çalışmasının sebebi bu.

5saat10.000₺ + KDVsaat başı 2.000₺Bu bloğu seç
10saat15.000₺ + KDVsaat başı 1.500₺Bu bloğu seç
20saat24.000₺ + KDVsaat başı 1.200₺Bu bloğu seç
40saat40.000₺ + KDVsaat başı 1.000₺Bu bloğu seç