OĞUZ EROL · MarkdownEN
Markdown’ı açKapat
Kaynak: https://oguzerol.com/google-sheets-veritabani-olarak-kullanmak/

# Google Sheets Veritabanı Olarak Kullanılır mı?

[Oğuz Erol](https://oguzerol.com/hakkimda/)  |  10 dk okuma  |  Yayın: 1 Ekim 2026  |  Güncelleme: 24 Ekim 2026

## Kısa özet

Google Sheets veritabanı olarak ne zaman yeterli? Ortak çalışma, API kotaları, kayıt ilişkileri ve erişim sınırlarıyla uygulamaya geçişi değerlendirin.

Google Sheets veritabanı olarak küçük bir kayıt sistemi, form yanıtları veya ekip listesi için kullanılabilir. Ortak düzenleme ve sürüm geçmişi vardır; birden fazla kişinin dosyayı kullanması tek başına geçiş gerekçesi değildir. Asıl karar, kayıt ilişkilerini, çakışan işlemleri ve kişiye özel erişimi nasıl yöneteceğinizdir. İlişkisel veritabanında bu kurallar merkezi olarak kurulabilir; ancak doğru tasarım ve yetki denetimi kendiliğinden oluşmaz.

Bu yazıda tablo ile veritabanının farkını, iki aracın rakamlarla sınırlarını, bir tablonun ne zaman veritabanı gibi kullanılmaya başladığını ve geçişin nasıl yapıldığını anlatıyorum. Konuyu kısa bir videoda da anlattım: [Excel ve Google Sheets’i veritabanı gibi kullanmayın](https://oguzerol.com/otonom_yapay_zeka/excel_google_sheets_veritabani_gibi_kullanmayin/).

## Veritabanı nedir, tablodan farkı ne?

Veritabanı, kayıtları önceden tanımlanmış kurallarla saklayan bir sistemdir. Görünüşte o da tablolardan oluşur: satırlar ve sütunlar. Sheets de veri doğrulama ve korunan alanlar sunar. İlişkisel veritabanında ek kısıtlar, ilişkiler ve işlem kuralları tanımlanabilir. Aşağıdaki davranışlar ancak ilgili kurallar kurulmuşsa geçerlidir:

- **Her sütunun bir türü var.** Tarih sütununa “yarın”, sayı sütununa “50 adet” yazılamaz. Boş bırakılamaz denen alan boş geçilemez.
- **Aynı bilgi bir kez yazılır.** Müşteri, müşteriler tablosunda bir kez durur; siparişler ona bir numarayla bağlanır. Müşterinin vadesi değişince tek yerde değişir.
- **Bağlantılar korunur.** Var olmayan bir müşteri numarasına sipariş girilemez; siparişi olan bir müşteri sessizce silinemez.
- **Birden fazla adım tek işlem olarak yazılır.** “Siparişi kaydet ve stoktan düş” ya ikisi birden olur ya hiçbiri; yarısı yazılıp yarısı kalmaz.
- **Yetkiyi kendisi denetler.** Kim hangi satırı ve sütunu görebilir, kuralı veritabanında durur.

[![Üstte bir sipariş tablosu: aynı müşteri Akdeniz Yapı, Akdeniz Yapi ve Akdeniz Yapı Ltd. diye üç ayrı yazımla ve 30 ile 45 gün olmak üzere iki ayrı vadeyle geçiyor. Altta veritabanında müşteriler ve ürünler tablosu ayrı, siparişler ikisine bağlı; vade tek yerde değişiyor, olmayan müşteri ya da ürün kodu girilemiyor.](https://oguzerol.com/gorseller/web-uygulama/ayni-bilgi-tek-yerde-iliskili-tablolar.webp)](https://oguzerol.com/gorseller/web-uygulama/ayni-bilgi-tek-yerde-iliskili-tablolar.webp)

Tabloda müşteri her siparişte yeniden yazılır ve zamanla farklılaşır. Veritabanında bir kez yazılır, siparişler ona bağlanır. Şirket adları uydurmadır.

## Tablonuz veritabanı gibi kullanılıyor mu?

Çoğu işletmede tablo, adı konmadan bir veritabanına dönüşüyor. Aşağıdaki işaretler kayıt sisteminizin gereksinimlerini incelemeyi kolaylaştırır; belirli sayıda işaret görülmesi otomatik geçiş kararı değildir:

- **Sayfalar birbirine DÜŞEYARA ile bağlı.** “Müşteriler” sekmesinden ad, “Ürünler” sekmesinden fiyat çekiliyor. Bu, veritabanındaki bağlantının elle yapılmış hâli.
- **Elle yazılan numara sütunu var.** Sipariş no, müşteri kodu gibi bir sütunu biri her seferinde bir öncekine bakarak artırıyor.
- **Giriş kuralları yalnız hücrelerde duruyor.** Sheets geçersiz girişi reddedebilir. Form, script ve diğer yazma yollarının aynı iş kurallarını uygulayıp uygulamadığı ayrıca kontrol edilmelidir.
- **Durum yalnız renkle tutuluyor.** Sarı “bekliyor”, yeşil “tamamlandı” demek. Renge ek bir durum alanı, raporlama ve değişiklik gerekçesini takip etmeyi kolaylaştırır.
- **Aynı kaydın sorumluluğu belirsiz.** Satış, depo ve muhasebe ortak çalışabilir; aynı siparişe çakışan değişiklikte kimin karar vereceği açık olmalıdır.
- **Bir form ya da betik tabloya satır ekliyor.** Google Formlar, Apps Script ya da bir otomasyon aracı satırları dolduruyor; tablo bir uygulamanın arka ucu olmuş.

## Sınırlar, rakamlarla

|  | Excel | Google Sheets |
| --- | --- | --- |
| Bir dosyanın büyüklüğü | Sayfa başına 1.048.576 satır × 16.384 sütun ([Microsoft](https://support.microsoft.com/tr-tr/office/excel-specifications-and-limits-1672b34d-7043-467e-8e27-269d656771c3)) | 20 milyon hücre ya da 100 MB ([Google](https://support.google.com/drive/answer/37603?hl=en)) |
| Aynı anda düzenleme | Microsoft 365’te birlikte yazma; aynı hücrede son kaydeden kazanır | 100 kişiye kadar birlikte çalışma; yoğun erişimde düzenleme sınırlamaları ([Google](https://support.google.com/a/users/answer/9305685?hl=en)) |
| Dışarıdan okuma ve yazma | — | Sheets API: proje başına dakikada 300, kullanıcı başına dakikada 60 okuma isteği; yazma için ayrı ve aynı ([Google](https://developers.google.com/workspace/sheets/api/limits)) |
| Otomasyon | — | Apps Script: çalıştırma başına 6 dakika; tetikleyicilerin günlük toplamı Gmail hesabında 90 dakika, Workspace’te 6 saat ([Google](https://developers.google.com/apps-script/guides/services/quotas)) |

9 Ekim 2026 kontrolünde Google’ın İngilizce yardım sayfası 20 milyon hücre veya 100 MB sınırını belirtiyor. Bu üst sınır dosyanızın o büyüklükte hızlı çalışacağı anlamına gelmez. Microsoft da kendi sayfasında Excel’in bir veritabanı yönetim sistemi olarak değil, veri çözümlemesi için tasarlandığını, ilişkisel veriyi desteklemediği için bilgi tutarlılığını da sağlayamadığını yazıyor ([Microsoft Destek](https://support.microsoft.com/tr-tr/Excel/using-access-or-excel-to-manage-your-data)).

Bu sınırlara çoğu işletme hiç yaklaşmıyor. Sorunlar sayısal sınırdan önce de görülebilir: yoğun formüller yavaşlayabilir, değişen alanlar raporu etkileyebilir ve çakışan düzenlemelerin incelenmesi gerekebilir. Bunlar mevcut dosyada ölçülmelidir; her ortak tablo aynı sorunu yaşamaz.

## Veritabanında merkezi olarak kurulabilecek beş kural

1. **Kural dışı kaydı reddeder.** Veritabanında “bu alan boş olamaz”, “miktar sıfırdan büyük olmalı”, “bu kod tekrar edemez” kuralları sütunun kendisinde durur ([PostgreSQL kısıtları](https://www.postgresql.org/docs/current/ddl-constraints.html)). Excel ve Sheets veri doğrulaması yalnız uyarıdan ibaret değildir; geçersiz girişi durdurabilir. Ancak Excel için Microsoft’un kendi açıklamasına göre veriler kopyalandığında veya doldurulduğunda doğrulama iletisi gösterilmiyor ([Microsoft Destek](https://support.microsoft.com/tr-tr/office/more-on-data-validation-f38dee73-9900-4ca6-9301-8a5f6e1f0c4c)); bu nedenle bütün veri giriş yolları ayrıca sınanmalıdır. Excel’in bu davranışı Sheets’teki her yazma yöntemine genellenmez.
2. **Bağlantıyı korur.** Sipariş, müşteri tablosundaki bir kayda bağlanır; olmayan müşteriye sipariş girilemez, siparişi olan müşteri silinemez.
3. **Ya hep ya hiç yazar.** Sipariş kaydı ve stok düşümü tek bir işlem olarak yazılır; ortada elektrik kesilse bile yarım kayıt kalmaz ([PostgreSQL işlemleri](https://www.postgresql.org/docs/current/tutorial-transactions.html)).
4. **Aynı anda yazanları sıraya koyar.** Yüzlerce kullanıcı aynı anda kayıt girerken her biri tutarlı bir görüntü üzerinde çalışır ([eşzamanlılık denetimi](https://www.postgresql.org/docs/current/mvcc-intro.html)). Uygulama, iki kişinin aynı kaydı değiştirmeye çalıştığını fark edip ikinciyi uyarabilir.
5. **Satır bazında yetki tanımlanabilir.** “Satış temsilcisi yalnız kendi müşterilerini görür” kuralı veritabanının içinde tanımlanabilir ([satır düzeyi güvenlik](https://www.postgresql.org/docs/current/ddl-rowsecurity.html)). Doğru etkinleştirilen politikalar ve uygun uygulama rolü, erişimi sunucuda sınırlar; ayrıcalıklı hesaplar ve politika ayarları ayrıca denetlenir.

**Alan adları da sözleşmedir.** Veritabanında alan adları ve türleri sürümlü geçişlerle değiştirilir; uygulama ve raporlar birlikte güncellenir. Bu, tek başına veritabanının otomatik verdiği bir garanti değil, geliştirme disiplinidir.

## “Bedava araç zinciri” neden kopar?

Google Sheets’i bir web sitesinin ya da uygulamanın arka ucu yapmak, internette sık önerilen bir yol: form satır ekler, bir otomasyon aracı satırı okur, bir betik e-posta gönderir. Bu düzen uygun hacimde çalışabilir. Aşağıdaki riskler için izleme ve bakım planı gerekir:

- **Dakikalık kota dolar.** Google Sheets API bir projeye dakikada 300, kullanıcı başına 60 okuma isteğine izin veriyor; fazlası “çok fazla istek” hatasıyla reddediliyor ve bir süre bekleyip yeniden denemek gerekiyor ([Google](https://developers.google.com/workspace/sheets/api/limits)). Her ziyarette ayrı okuma yapmak istek sayısını artırır; toplu okuma ve önbellek gereksiz çağrıları azaltabilir. Google aynı sayfada kota aşımının 2026 içinde ücretlendirilmesini planladığını da yazıyor.
- **Betik süreye takılır.** Apps Script tek çalıştırmada 6 dakikayı, tetikleyicilerin günlük toplamında Gmail hesabında 90 dakikayı geçemiyor ([Google](https://developers.google.com/apps-script/guides/services/quotas)). Süre ölçülür; kota aşılırsa betik durabileceği için işi parçalara ayırma ve yeniden deneme değerlendirilir.
- **Zincir bir kişinin hesabına bağlıdır.** Kurulabilir tetikleyiciler onları kuran kişinin hesabıyla çalışır ([Google](https://developers.google.com/apps-script/guides/triggers/installable)). O kişi şirketten ayrılıp hesabı kapanınca otomasyon da durur.
- **Sütun yer değiştirince yanlış veri okunur.** Biri tabloya sütun ekleyince ya da başlığı değiştirince, sütunu konumuna göre okuyan otomasyon sessizce başka bir sütunu okumaya başlar; hata vermez, yanlış sonuç üretir.

Google Sheets API tek bir güncelleme isteğini atomik uygular: isteğin bir bölümü geçersizse güncelleme uygulanmaz. Bu özellik, birden fazla sistemdeki tüm iş adımlarını kapsayan veritabanı işlemi veya kullanıcı çakışması yönetimiyle aynı kapsamda değildir. [API davranışları](https://developers.google.com/workspace/sheets/api/limits) dikkate alınarak akış kurulmalı; tabloyu arka uç olarak kullanmanın her koşulda yanlış olduğu söylenmemelidir.

## Ne zaman tabloda kalmalı?

- Ekip ortak erişimle çalışabiliyor, giriş kuralları anlaşılır ve veri hacmi yapılan ölçümde yönetilebiliyorsa.
- İş bir hesaplama ya da analizse: bütçe, senaryo, tek seferlik karşılaştırma.
- Veri başka bir sistemden rapor için alınıp inceleniyorsa.

Veritabanına geçen işletmeler de Excel’i bırakmıyor: kayıt veritabanında tutulur, analiz için gereken liste Excel’e indirilir. Doğru düzen bu.

## Sheets içinde basit çözüm ne olabilir?

Önce her kayıt için sabit kimlik, ayrı durum sütunu ve açık alan tanımları oluşturulur. Yeni kayıt toplamak için [Sheets veri giriş formu](https://oguzerol.com/google-sheets-veri-giris-formu/), formülleri yanlışlıkla değiştirmeyi azaltmak için [hücre koruması](https://oguzerol.com/google-sheets-hucre-kilitleme/) yeterli olabilir. Filtre görünümleri birlikte çalışan kişilerin farklı listelerle çalışmasına yardımcı olur. Bu özellikler ihtiyaçları karşılıyorsa veriyi başka sisteme taşımak gerekmez.

Kullanıcı yalnız kendisine ait kaydı görmeli, sipariş onayı stokla birlikte denetlenmeli veya değişiklikler incelemeye gitmeliyse özel uygulamanın kapsamı belirginleşir. [Eşzamanlı veri girişinde](https://oguzerol.com/eszamanli-veri-giris-uygulamasi/) sorun kullanıcı sayısından çok kayıt üzerindeki iş kuralıdır. Excel kaynaklarının taşınması ise ayrı [Excel ve SQL geçişi](https://oguzerol.com/excel-sql-veritabani-gecisi/) çalışmasında ele alınabilir.

## Sheets bir uygulamayı besliyorsa başlık satırını koruyun

Bir form, AppSheet uygulaması veya betik tabloyu okumaya başladığında sütun başlıkları uygulamanın alan adları hâline gelebilir. “Tel” başlığını “Telefon numarası” yapmak, araya not sütunu eklemek veya satır numarasıyla tanınan kayıtları sıralamak insan için küçük, program için yapısal değişikliktir.

1. **Ham veri ve görünümü ayırın.** Uygulamanın okuduğu/yazdığı sekme sabit kalsın. İnsanların inceleyeceği görünüm başka sekmede QUERY ile üretilebilir: `=QUERY(Ham!A:F;"select * where E = 'Açık' order by B desc";1)`. Sonuç alanına elle not yazarak kaynak kayda bağlı not oluşturmuş olmazsınız; notlar kimlikle ilişkilendirilmelidir.
2. **Kalıcı kayıt kimliği kullanın.** Sıralama sonrası değişen satır numarası kimlik değildir. Kayıt oluşurken verilen sabit kimlik, okuma ve güncellemede kullanılır.
3. **Başlık ve yapıyı koruyun.** Ham sekmenin başlığı ve gerekli aralıkları korumalı olsun. Bir alan değişikliği gerektiğinde onu kullanan bütün form, betik ve raporların listesi çıkarılır.
4. **Yeni alanı birlikte devreye alın.** Önce tüketen uygulamanın uyumunu sınayın; sonra kararlaştırılan sütunu ekleyin. Alan adları sürümlenir. Sona eklemek sıraya göre okuyan bazı kodları koruyabilir, fakat tek başına uyumluluk garantisi değildir.

**Bu düzenin çözmediği şey:** iki kişinin aynı kaydı ayrı ayrı okuyup güncellemesi yine çakışabilir. “Sheets’te hiçbir atomiklik yok” demek de doğru değildir: [Google Sheets API belgesi](https://developers.google.com/workspace/sheets/api/limits), tek istekteki değişikliklerin atomik uygulandığını belirtir. Bu özellik uygulamanın farklı isteklerden oluşan bütün iş akışına otomatik işlem ve çakışma kontrolü kazandırmaz.

24 Ekim 2026 kontrolünde aynı belge proje başına dakikada 300, kullanıcı/proje başına 60 okuma isteği, yazma için de ayrı aynı kotaları listeliyor. Kota hataları, birbirinin kaydını ezme veya tekrarlayan alan kaymaları görülüyorsa, yalnız başlığı kilitlemek yerine iş kuralları ve veritabanı geçişi birlikte değerlendirilmelidir.

## Tablodan veritabanına nasıl geçilir?

1. **Sekmeler tabloya dönüşür.** Müşteriler, ürünler, siparişler, hareketler ayrı tablolar olur.
2. **Tekrar eden bilgi kendi tablosuna taşınır.** Her satırda yazılan müşteri adı ve vadesi müşteriler tablosuna gider; siparişte yalnız müşteri numarası kalır.
3. **Açılır listeler bağlantıya dönüşür.** “Durum” listesi, “depo” listesi gibi sabit değerler kendi tablosunda durur.
4. **Formüller kurala ya da hesaplanan alana dönüşür.** “Toplam = adet × fiyat” artık kimsenin ezemeyeceği bir hesap.
5. **Eski veri temizlenerek aktarılır.** “Akdeniz Yapı” ile “Akdeniz Yapi” gibi tekrarlar bu aşamada birleştirilir; bozuk satırlar ayrı listelenir.
6. **Sonuçlar yan yana doğrulanır.** Deneme kopyalarında karşılaştırma yapılır; canlı düzenlemede hangi kaynağın yetkili olduğu ve kesim zamanı açıkça belirlenir.

Seçenekler üç türlü: Microsoft Access gibi masaüstü veritabanları, [AppSheet](https://oguzerol.com/appsheet-nedir/) gibi tabloya bağlanan kodsuz araçlar, ya da sunucuda çalışan, ekibin tarayıcıdan kullandığı özel bir web uygulaması. Ben sonuncusunu kuruyorum: tablonuzu okuyup PostgreSQL üzerinde, kullanıcı girişli, kişiye göre yetkili ve kayıt geçmişli bir uygulamaya çeviriyorum. Süreç ve örnek ekran: [Excel ve Google Sheets’i çok kullanıcılı web uygulamasına çevirme](https://oguzerol.com/excel-web-uygulamasi/).

## Sıkça Sorulan Sorular

### Google Sheets ilişkisel veritabanı mıdır?

Google Sheets bir hesap tablosudur; veri saklayabilir, ortak düzenleme ve veri doğrulama sunar. İlişkisel veritabanındaki yabancı anahtarlar veya kullanıcıya göre satır erişimi, hücre listesi ve koruma ayarıyla aynı şey değildir. Hangi kuralların merkezi olarak uygulanması gerektiği belirleyicidir.

### Excel kaç satır alır?

Bir Excel çalışma sayfası en fazla 1.048.576 satır ve 16.384 sütun alır ([Microsoft Destek](https://support.microsoft.com/tr-tr/office/excel-specifications-and-limits-1672b34d-7043-467e-8e27-269d656771c3)). Pratikte dosya bu sınıra gelmeden, formül ve bağlantılar arttıkça yavaşlamaya başlar.

### Google Sheets kaç satır alır?

Google Sheets’te sınır satır sayısı değil, hücre sayısı: bir dosya en fazla 20 milyon hücre ya da 100 MB olabiliyor ([Google Destek](https://support.google.com/drive/answer/37603?hl=en)). Örneğin 20 sütunlu bir tabloda bu yaklaşık 1 milyon satır ediyor. Bu hesap yalnız hücre sayısı üzerinden teorik bir örnektir; diğer sekmeler ve dosya boyutu da sınırı etkiler.

### Google Sheets’i bir web sitesi ya da uygulama için veritabanı olarak kullanabilir miyim?

Evet, uygun hacimde ve erişimi doğru kurulmuş bir akışta kullanılabilir. Form yanıtları veya iç ekip listesi örnektir. Kullanıcıya özel kayıt gizliliği, karmaşık ilişkiler ve işlemler varsa ayrı uygulama ve veritabanı değerlendirilebilir. Sheets’in sürüm geçmişi olması, iş sürecindeki her onayın ayrı kayıt altına alınmasıyla aynı ihtiyaç değildir.

### Access mi, Excel mi?

Access gerçek bir veritabanıdır: türlü sütunlar, bağlantılar ve formlar sunar. Ama masaüstü uygulamasıdır; telefondan kullanım ve internet üzerinden çok kullanıcılı çalışma için tasarlanmamıştır. Ekip farklı yerlerden ve telefondan çalışıyorsa tarayıcıdan açılan bir web uygulaması daha uygun.

### Veritabanına geçince Excel’i bırakmak zorunda mıyım?

Hayır. Kayıt veritabanında tutulur, istediğiniz liste Excel olarak indirilir ve analiz Excel’de yapılmaya devam eder. Bırakılması gereken tek şey, aynı bilgiyi hem tabloya hem sisteme elle yazmak.

[Başa dön ↑](https://oguzerol.com/google-sheets-veritabani-olarak-kullanmak/#icerik)